در هیاهوی این روزهای سینمای ایران تا دلتان بخواهد فیلم هایی با مضامین عاشقانه تولید می شود فیلم هایی که صحبت از تعلقات عاطفی و عاشقانه دارد اما به دلیل پرداخت سطحی و سرسری نه تنها بر دلها نمی نشیند بلکه در خاطر نیز نمی مانند .

اما اگر کمی عقب تر باز گردیم حتما به نمونه های بر می خوریم که با وجود گذشت سالها عاشقانه هایی در بطنشان وجود دارد که هنوز هم زیباست و هنوز هم از دیدنش لذت میبیریم . این گروه شامل فیلم‌های شاخصی در تاریخ سینمای ایران  می‌شود که فیلم «روسری آبی» رخشان بنی‌اعتماد قطعا یکی از بهترین آنهاست. «روسری آبی» عاشقانه ایی در سینمای ایران که از دهه 70 در ذهن ها حک شده است .

«روسری آبی»  پنجمین فیلم سینمایی رخشان بنی‌اعتماد محصول سال ۱۳۷۳ است. «روسری آبی» جدا از لحن عاشقانه، سازنده‌شان از مولفه‌های مهم دیگری نیز بهره گرفته است که در محیط پیرامون اجتماعی‌مان به چشم می‌خورند.

بنی‌اعتماد قبل از «روسری آبی» چند فیلم در زمینه‌های اجتماعی ساخته بود که مهم‌ترین و جذاب‌ترین‌شان تا آن زمان  «نرگس» بود که پایان تلخ عاشقانه‌اش در بستر مشکلات اجتماعی، سخت دل و ذهن تماشاگران و بسیاری از منتقدان را به خود جلب کرده بود. نرگس، نقطه عطف بزرگی در کارنامه سینمایی رخشان بنی‌اعتماد بود ولی او در نیمه اول دهه ۷۰، با کارگردانی «روسری آبی»  برگ دیگری از قابلیت‌های خود را رو کرد و نشان داد که می‌تواند باز هم از این نمونه‌ها که دل و یاد تماشاگر حک می شود را بیافریند ؛ البته  سال‌ها بعد هم با ساخت «زیر پوست شهر» و «گیلانه» این روند را تداوم بخشید.

«روسری آبی» با بازی‌های بی نظیر استاد مرحوم عزت‌الله انتظامی ، فاطمه معتمدآریا ، افسراسدی و مرحوم جمشید اسماعیل خانی هم اثری ممتاز محسوب می‌شود.

حتما در دهه هفتاد جمله های از دیالوگ های فیلم روسری آبی «کاش نیومده بودی…کاش ندیده بودمت… کاش زودتر اومده بودی…» یا«از امروز رسول رحمانی مُرد… مردی که اینجاست می‌خواد تا آخر عمر با نوبر کردانی، دختر غربتی پاپتی، بمونه تا بمیره… خوشبختی اون چیزی نیست که مردم از بیرون ببینند… خوشبختی تو دل آدمه… دل که خوش باشه، آدم خوشبخته.» در خاطرتان مانده است . به کارگیری لحن های عاشقانه در آن سالها چندان متداول نبود . این جملات در دل و ذهن مخاطبان نفوذ کرد .

 

داستان «روسری آبی»

«روسری آبی» داستان عاشقانه «رسول رحمانی» با بازی زیبای مرحوم عزت‌الله انتظامی و«نوبر کردانی» با بازی فاطمه معتمدآریا است .رسول رحمانی مرد میانسالی که صاحب مزرعه کشت گوجه‌فرنگی و یک کارخانه رب سازی است . او بعد از مرگ همسرش، روزگار را به انزوا می‌گذراند و هرازگاهی دخترانش به او سر می‌زنند. در مزرعه او دختر جوانی به نام نوبر کردانی کار می‌کند که مسوولیت زندگی مادر معتاد، برادر نوجوان ولگرد و خواهر کوچکش برعهده او است . در پی جریاناتی توجه رسول به نوبر جلب می‌شود. ابتدا تلاش می‌کند برای او سرپناه و معیشتی درخور فراهم کند اما به تدریج دل به او می‌بازد و سرانجام به طور موقت و پنهانی با نوبر ازدواج می‌کند در حالی که مادر نوبر به خاطر مواد مخدر زندانی شده است، برادر نوجوان نوبر را هم تحت پوشش خود قرار می‌دهد. ماجرای ازدواج کم کم به گوش دو دختر رسول می‌رسد و با تمهیداتی مثل تهدید نوبر و گرد آوردن بزرگان فامیل در مقابل رسول، سعی می‌کنند از آنچه گمان می‌کنند رسوایی است جلوگیری کنند، ولی رسول که در اثر این حرکات دچار حمله قلبی هم شده است، ناگهان خانه و اموال و زندگی‌اش را رها می‌کند و زندگی با نوبر را انتخاب می‌کند؛ انتخابی که پایان چندان مطمئنی برایش تصور نمی‌شود. رسول رحمانی در «روسری آبی» به خاطر عشقش به نوبر کردانی کارگر فقیر کارخانه اش، در برابر خانواده، سنت و شکاف طبقاتی قرار می گیرد.

رخشان بنی اعتماد در «روسری آبی» داستان آدم‌های کوچکی را روایت می‌کند که شاید در عالم واقعیت کمتر کسی به آنها توجه می‌کند، اما بنی‌اعتماد همین حاشیه‌نشین‌ها را قهرمان فیلم‌هایش می‌کند. «روسری آبی» حکایت مردمانی اعم از غنی و فقیراست که در دغدغه‌های وجودی و محیطی خود درگیرند. فقر و عشق و عرف‌های دست و پاگیر ، اعتیاد و … داستان فیلم را پیش می‌برند .

 

اهدای نشان عشق به «روسری آبی»

دو منتقد ژاپنی پس از تماشای «روسری آبی» در سال 1374 به پاس احترام به نگاه انسانی بنی اعتماد به عشق انگشتری خود را که نام زوج منتقد و زمان ازدواج آنها بر این انگشتر حک شده بود را به این فیلمساز اهدا کردند و به این ترتیب فیلم سینمایی «روسری آبی» از نگاه یک زوج منتقد ژاپنی نشان عشق می‌گیرد.رخشان بنی اعتماد نشان عشق این دو منتقد را به موزه سینما اهدا کرد و در غرفه رخشان بنی اعتماد در موزه سینما در معرض دید بازدید کنندگان قرار گرفته است .

روسری آبی

جوایز

استقبال از آثار رخشان بنی اعتماد از جمله فیلم «روسری آبی» ، تنها معطوف به تماشاگران سینمای ایران نمی‌شود، بلکه بنی اعتماد برای نمایش آثارش در جشنواره‌های مختلف بین المللی مورد تشویق قرار گرفته و تحسین شده است.

جوایزی که  «روسری آبی» دریافت کرده است به شرح زیر می باشد :

- یوزپلنگ برنز؛ بهترین فیلم؛ فریبرز پورمند، مجید مدرسی؛ چهل و هشتمین جشنواره بین‌المللی فیلم لوکارنو؛ بخش مسابقه؛ ۱۳۷۴

- جایزه فیپرشی؛ بهترین فیلم؛ فریبرز پورمند، مجید مدرسی؛ سی و ششمین جشنواره بین‌المللی فیلم تسالونیکی یونان؛ بخش گنجینه‌های سینمای ایران؛ ۱۳۷۴

- دیپلم افتخار؛ بهترین نمونه فیلم (آنونس)؛ ایرج گل‌افشان؛ چهاردهمین جشنواره بین‌المللی فیلم فجر؛ بخش مسابقه مواد تبلیغاتی فیلم‌ها؛ ۱۳۷۴

- جایزه ویژه هیئت داوران؛ بهترین فیلم؛ فریبرز پورمند، مجید مدرسی؛ بیست و هفتمین جشنواره بین‌المللی فیلم هند؛ بخش رقابتی سینماگران زن آسیا؛ ۱۳۷۴

- جایزه سیمین؛ بهترین کارگردانی؛ رخشان بنی‌اعتماد؛ جشنواره کانون کارگردان‌های سینمای ایران؛ بخش مسابقه؛ ۱۳۷۳

- سیمرغ بلورین؛ بهترین فیلمنامه؛ رخشان بنی‌اعتماد؛ سیزدهمین جشنواره بین‌المللی فیلم فجر؛ بخش مسابقه سینمای ایران؛ ۱۳۷۳

- سیمرغ بلورین؛ بهترین نقش دوم زن؛ گلاب آدینه؛ سیزدهمین جشنواره بین‌المللی فیلم فجر؛ بخش مسابقه سینمای ایران؛ ۱۳۷۳

 

  منبع : میس اسمارت